Halk kültürü araştırmacısı, şair ve yazar Abuzer Akbıyık’ın, Şanlıurfa’nın önemli kaynak kişilerinden Halil Binbaşıoğlu ile 1995 yılında gerçekleştirdiği radyo söyleşisi, kentin müzik ve folklor geçmişine ışık tutuyor. Türkülerden hoyratlara, Urfa ve Harran folklorundan bant arşivciliğine kadar pek çok konunun ele alındığı söyleşi, kültürel hafızanın önemli kayıtları arasında yer alıyor.
Şanlıurfa’nın halk kültürünün araştırılması, belgelenmesi ve gelecek kuşaklara aktarılması için çalışmalar yürüten halk kültürü araştırmacısı, şair ve yazar Abuzer Akbıyık, 1995 yılında Halil Binbaşıoğlu ile gerçekleştirdiği söyleşide Urfa’nın kültürel geçmişine ilişkin önemli bilgileri kayıt altına aldı.
Abuzer Akbıyık’ın Şanlıurfa Mega Radyo’da yayınlanmak üzere hazırladığı “Şanlıurfa Folklorundan Bir Demet” programı kapsamında gerçekleştirilen söyleşi, iki bölümden oluşuyor. İlk bölümde Halil Binbaşıoğlu’nun hayat hikâyesi, müzik çalışmaları ve Şanlıurfa folkloruna ilişkin hatıraları ele alınıyor.
Uzun yıllara dayanan dostlukları bulunan Akbıyık ve Binbaşıoğlu, Şanlıurfa’ya ait mahalli müzik bantlarını arşivlemeleri sayesinde de birbirleriyle önemli paylaşımlarda bulundu. İkili, çeşitli müzik programlarının yanı sıra TRT ve farklı televizyon ve radyo yayınlarında da yer aldı. Kazancı Bedih, Halil İşçi, Abdurrahman Savaşan (Cıncıh Abe) ve Âşık Celali gibi kentin önemli kaynak kişileriyle söyleşi ve derleme çalışmalarına katıldı.
1995 tarihli söyleşide Halil Binbaşıoğlu; hayat hikâyesinin yanı sıra Fırat Nehri’nden Şanlıurfa’ya su getirilmesi, türküler, hoyratlar, bant yapma geleneği, Urfa ve Harran folkloru hakkında bilgi ve hatıralarını paylaşıyor.
HALİL BİNBAŞIOĞLU KİMDİR?
1945 yılında Şanlıurfa’da doğan Halil Binbaşıoğlu, eski soyadıyla Erkmen, kentin müzik kültürünün kayıt altına alınmasında önemli rol oynayan isimler arasında yer aldı. Gençlik yıllarından itibaren birçok ses ve saz sanatçısının fasıllarına katılan Binbaşıoğlu, 1960 yılından itibaren ses kayıtları, 1980 yılından sonra ise video bantlar üzerinden müzik arşivi oluşturmaya başladı.
Uzun yıllar süren çalışmaları sonucunda 1000’in üzerinde kaset ve video banttan oluşan kapsamlı bir Şanlıurfa müzik arşivi meydana getirdi. Arşivinin kopyalarını çeşitli kurumlarla paylaşan Binbaşıoğlu, daha sonra arşivinin tamamını Şanlıurfa İl Kültür ve Turizm Müdürlüğüne bağışladı.
Seyfettin Sucu başta olmak üzere çeşitli sanatçılarla birlikte türkü ve hoyrat sözleri de yazan Binbaşıoğlu, YSE Müdürlüğü ve belediye başkan yardımcılığı görevlerinde bulundu.
Harran yöresinde arazisinin bulunması ve dostlarını ağırladığı bir odaya sahip olması nedeniyle hem Şanlıurfa şehir kültürünü hem de Arap nüfusun yaşadığı Harran yöresinin kültürel özelliklerini yakından tanıyordu.
Daha sonra Şanlıurfa’dan Hatay’ın Dörtyol ilçesine taşınan Halil Binbaşıoğlu, hayatının son dönemini Balıkesir’in Altınoluk ilçesinde geçirdi. Binbaşıoğlu, 2022 yılında hayatını kaybetti.
Abuzer Akbıyık’ın 1995 yılında gerçekleştirdiği bu söyleşi, Şanlıurfa’nın müzik tarihine, geleneklerine ve kültürel hafızasına ışık tutan önemli bir sözlü tarih kaydı olarak değerini koruyor.
